Voor de Nederlands-Indische gemeenschap

Dido Michielsen Dekoloniseer MIJ

Dido Michielsen schreef een literair essay over het voormalige Van Heutsz monument in Amsterdam. Het standbeeld heeft in haar lange leven veel gezien. Alles trok aan haar voorbij: van vorstinnen tot provo’s, van kransleggers tot vandalen. In 1935 werd ze onthuld als eerbetoon aan het machtige koloniale rijk Nederland. Nu duikt ze voor één keer in de roerige geschiedenis en geeft haar ongezouten mening. Verwacht van haar geen redelijk, afgewogen verhaal. Ze is boos, ze is verontwaardigd en ze vindt dat ze volledig in haar recht staat: er is haar door de jaren heen genoeg aangedaan en ze heeft alles stoïcijns over zich heen laten komen. Maar cukup, vindt ze, het is genoeg. Ze spreekt zich luid en duidelijk uit om háár kant van de geschiedenis te laten horen en te bewijzen dat ze, hoewel roerloos, meebeweegt met haar tijd.

Noem mij maar Pertiwi. Ik ben verbonden met alles aarde. Ik troost als je dat nodig hebt, maar trek mij terug wanneer mijn wijsheid niet gewenst is. Ik zie, ik zie wat jij niet ziet. Ik weet wat jij niet weet, en ik wens, ik wens… ach. Het valt niet mee om altijd vóór me uit te kijken, te doen alsof ik niet weet wat er zich onder me, achter me en om me heen afspeelt.

Maar ik weet het wel. En ik heb het allemaal meegemaakt en gezien. Ik ben tenslotte drie-en-een-halve meter hoog, gehakt uit schelpkalksteen. Mijn DNA stamt uit Duitsland en begon zo’n tweehonderd miljoen jaar geleden in een ondiepe zee. Imposant of niet?
Toch ben ik sinds ik hier sta bespot, verafschuwd, beklad, mishandeld en bijna opgeblazen met dynamiet. Nooit ging dat om mij, maar om waar ik voor stond. Vaak vonden de mensen het belangrijker wat ik níet ben dan wie ik wel ben. Dat ik er ben was evengoed een schande.
Om mij echt te zien, moet je mijn geschiedenis kennen. Dan pas wordt alles wat ik van mijn schepper meekreeg voelbaar. En beseft iedereen, ook de jongelui die zich na schooltijd met hun vrienden aan mijn voeten vleien om te roken of te vapen, wie ik ben.

Wat ik wil? Een nieuwe naam. Voor mij, voor het hele monument. Een nieuwe naam en een nieuwe betekenis. En een nieuwe toekomst. Noem mij maar Pertiwi, ik ben de verhalenverteller. Tenminste, als je wilt luisteren.